YAPARAK ÖĞREN · BOTANİK TAKI ATÖLYESİ

Epoksi takı yapımı.
Küçük bir çiçek,
senin tasarımın.

Epoksi takı yapımı küçük bir fikirle başlar. Doğru oran, kontrollü bir döküm ve özenli bir bitişle çiçeğini sana özel bir takıya dönüştürebilirsin.

ERKON KİMYA REHBERİ8 ADIMBAŞLANGIÇ & ÖTESİ
Şeffaf reçine içinde mavi çiçekler, altın çerçeveli kolye ve küpe; dekoratif ilham görseli
BİR FİKİRDEN, EL YAPIMI BİR PARÇAYA.01 / BOTANİK
01 / REÇİNEYİ AÇMADAN ÖNCE

Güzel bir sonuç,
iyi bir hazırlıkla başlar.

Bu rehber, A+B epoksiyle küçük takı dökümleri yapmak isteyenler için hazırlandı. Karışım oranı, çalışma süresi, döküm kalınlığı ve kürlenme koşulları ürüne göre değişebilir. Her zaman kullandığın ürünün etiketini ve teknik talimatlarını esas al.

İlk parçanı sade tut.
Bir kalıp, bir çiçek,
kendine ayırdığın kısa bir zaman.

Hazırlık listesini kullanarak eksiklerini önceden belirle. Malzemelerini işe başlamadan seçip hazır etmek, karışımı acele etmeden hazırlamana yardımcı olur.

Tezgâhımda neler olmalı?
  • Takı ve planladığın döküm için uygun A+B epoksi seti
  • Temiz silikon kalıp, kuru kap ve karıştırıcı
  • Etikette belirtilen ölçüm türüne uygun terazi veya ölçü kabı
  • Ürüne uygun koruyucu eldiven ve gözlük
  • Kuru çiçek, cımbız ve ince kontrol ucu
  • Toz koruyucu, zincir, takı halkaları ve takı pensesi
  • Gerekliyse tam kür sonrasında kullanacağın bitirme malzemeleri

Kendini ve çalışma ortamını koru. İyi havalandırılan, yiyecek ve içeceklerden ayrı bir alanda çalış. Ürünün güvenlik bilgi formunda önerilen eldiven ve göz korumasını kullan; cilt temasından ve zımpara tozunu solumaktan kaçın. Cildini çözücüyle temizleme. Gerekiyorsa solunum korumasını ürünün güvenlik bilgi formundaki talimatlara göre belirle.

Bu liste hazırlığa yardımcı olur; ürünün güvenlik ve uygulama talimatlarının yerini tutmaz.

02 / FİKİRDEN TAKIYA

Her adımda
tasarımın biraz daha sana ait.

Bir adım seç; o aşamada neleri kontrol edeceğini ve hangi hatalardan kaçınacağını gör.

01 · Hazırla
KALIP & KOMPOZİSYON

Önce tasarımını planla.

İlk denemen için küçük bir kolye tasarımı seç. Reçineyi dökmeden önce çiçeğin yerini, askı deliğini ve çevresindeki boşluğu planla. Temiz, kuru ve reçineyle uyumlu silikon kalıbı düz bir zemine yerleştir.

Parlak bir yüzey için kalıbın iç yüzeyini kontrol et. Çizikler ve mat doku dökümün yüzeyine yansıyabilir.
Dikkat: İlk denemede aynı anda çok sayıda kalıbı doldurmaktan kaçın.
02 · Kurut
BOTANİK HAZIRLIK

Çiçek güzel olduğu kadar kuru da olmalı.

Taze çiçekleri doğrudan reçineye gömme. Çiçekleri ve yaprakları tamamen kurut. Aynı türde küçük bir numuneyle renk değişimini ve reçineyle uyumunu önceden dene. Gözenekli bir parçaya ön kaplama uygulayacaksan reçineyle uyumlu bir ürün seç ve dökümden önce tamamen kurumasını bekle.

Kurutma süresi çiçeğe ve yönteme göre değişir. Takvimde geçen süreden çok malzemenin tamamen kuru olmasına dikkat et.
Dikkat: Islak çiçeği reçineyle kaplayarak nemi içeride hapsetme.
03 · Ölç
A + B · DOĞRU MİKTAR

Oranı göz kararıyla belirleme.

Reçine ve sertleştiricinin aynı ürün sistemine ait olduğunu doğrula. Ambalajda oranın ağırlıkça mı, hacimce mi verildiğini kontrol et. Ağırlıkla ölçüm yapacaksan boş kabı terazinin üzerine koyup darasını al; bileşenleri ürünün belirttiği oranda tart.

1 gram her zaman 1 mililitreye karşılık gelmez. Ağırlık oranını hacim ölçüsüne dönüştürme.
Dikkat: Daha hızlı sertleşmesi için karışıma fazladan sertleştirici ekleme.
04 · Karıştır
KENARLARI VE TABANI UNUTMA

Yavaşça karıştır. Homojen bir karışım elde et.

Karışımı çırpmadan, yavaş ve kontrollü hareketlerle karıştır. Kabın kenarlarını ve tabanını sıyırarak homojen bir karışım elde et; ürünün talimatında belirtilen karıştırma süresine uy. Pigment kullanacaksan A ve B bileşenlerini önce homojen karıştır; ardından epoksiyle uyumlu pigmenti önerilen miktarda ekle.

Çalışma süresi A ve B birleştiğinde başlar. Kullanacağın malzemeleri karıştırmaya başlamadan önce hazırla.
Dikkat: Karışım tamamen homojenleşmeden kalıba dökme. Pigmenti yanlış karışım oranını gizlemek için kullanma.
05 · Yerleştir
ÇİÇEĞİN ALTINDA HAVA KALMASIN

İnce bir taban katmanıyla başla.

Kalıbın içine, ürünün izin verdiği döküm kalınlığı sınırları içinde ince bir reçine tabakası dök. Kuru çiçeği cımbızla yerine yerleştir; altında ve kenarlarında hava kabarcığı kalmadığını kontrol et. Ardından reçineyi yavaşça ekle ve taşma olmadığından emin ol.

Hafif parçalar reçine içinde yüzebilir. Katmanlı çalışacaksan ürünün katlar arasında bekleme ve yeniden kat uygulama talimatını izle.
Dikkat: Hassas çiçeğin üzerine reçineyi yüksekten ve hızlıca dökme.
06 · Kontrol et
IŞIK ALTINDA SON KONTROL

Kabarcığı büyümeden fark et.

Kalıbı yandan aydınlatarak çiçeğin altını, köşeleri ve askı deliğinin çevresini incele. Karışım hâlâ çalışma süresi içindeyse yüzeye yakın kabarcıkları temiz ve ince bir uçla nazikçe giderebilirsin. Sertleşmeye başlayan yüzeyi kurcalama.

Kabarcık oluşumunu baştan azaltmak, sonradan ısı uygulayarak gidermeye çalışmaktan daha kontrollüdür.
Dikkat: Açık alevi rutin bir çözüm olarak kullanma. Isı uygulamasını yalnızca hem reçine hem de kalıp üreticisi izin veriyorsa, ürün talimatlarına uygun biçimde değerlendir.
07 · Kürle
SABİT ORTAM VE TOZSUZ YÜZEY

Kürlenmeye alan aç.

Dökümü düz bir zeminde, yüzeye değmeyen temiz bir toz koruyucunun altında bırak. Ürünün belirttiği sıcaklık ve süre koşullarını koru. Kalıptan çıkarma, zımparalama ve kullanıma hazır olma sürelerinin birbirinden farklı olduğunu unutma.

Soğuk ortam kürlenmeyi yavaşlatabilir. Yalnızca saate bakarak parçanın kullanıma hazır olduğunu varsayma.
Dikkat: Parçayı sık sık bükerek sertliğini kontrol etme; ev fırınında kürlenmeyi hızlandırmaya çalışma.
08 · Birleştir
KENARLAR, MONTAJ VE BAKIM

Son dokunuş, ilk gün kadar önemli.

Üreticinin belirttiği kürlenme süresi tamamlandıktan sonra kenarları kontrol et. Gerekirse uygun kişisel koruyucu donanım ve toz kontrolüyle bitirme işlemi yap. Takı halkasını ve zinciri dikkatle takıp bağlantıları kontrol et. Tamamen kürlendiğinden emin olmadığın parçayı takma.

Takıyı uzun süre doğrudan güneş ışığında veya sıcak bir ortamda bırakma. Yumuşak bir bezle temizle.
Dikkat: Yapışkan veya yumuşak bir parçayı cilayla kapatıp kullanıma hazır olduğunu varsayma.
Kalıp seçimi, ölçme ve karıştırma, kuru çiçek yerleştirme, kürlendirme ve takı montajını anlatan Erkon afişi
Bir tasarımın dört ana durağı.Tam boy afişi aç ↗
03 / HESABI BİZE BIRAK

Ölçüsü belli.
İçin rahat.

Ambalajdaki A:B karışım oranını ve ölçüm birimini gir. Hesaplayıcı, seçtiğin toplam miktarı A bileşeni olan reçine ile B bileşeni olan sertleştirici arasında paylaştırır.

01
Karışım oranı ürüne özeldir.

Bir ürünün oranını başka bir ürüne uygulama. Daha hızlı kürlenmesi için B bileşenini artırma.

02
Gram ile mililitre aynı şey değildir.

Ambalajda belirtilen ölçüm türünü seç. Hesaplayıcı seçtiğin birime göre hesap yapar; gram ile mililitreyi birbirine dönüştürmez.

03
Küçük parti, kontrollü çalışma.

Hesaplanan miktar, tek seferde güvenle karıştırılabilecek azami miktarı göstermez. Ürünün çalışma süresine ve izin verilen döküm kalınlığı sınırına uy.

A+B karışım hesaplayıcısı

Toplam miktarı A ve B oran paylarının toplamına böl. A miktarını bulmak için sonucu A payıyla, B miktarını bulmak için B payıyla çarp.

Örnek: Ambalajda ağırlıkça 2:1 yazıyorsa 30 g toplam karışım = 20 g A + 10 g B. Bu örnek, tüm epoksiler için geçerli bir oran değildir.

Sonuçlar iki ondalık basamağa yuvarlanır. Terazinin hassasiyetinin hesaplanan miktarı doğru ölçmeye yeterli olduğundan emin ol. Hesaplayıcı, ürünün tek seferde karıştırılabilecek miktarı veya saklama koşulları hakkında bilgi vermez; ambalajı ve teknik talimatları esas al.

04 / SORUNU TANI, DOĞRU ANDA MÜDAHALE ET

Bir şey ters gittiyse,
önce onu bulalım.

Sık karşılaşılan sekiz sorundan birini seç. Belirtiye ve reçinenin bulunduğu aşamaya göre olası nedenleri, ilk kontrolleri ve sonraki döküm için önlemleri incele.

Kabarcıklar

Kabarcıklar

Hızlı karıştırma, soğuk reçine veya çiçeklerin üzerinde kalan hava cepleri kabarcıklara yol açabilir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Çalışma süresi devam ediyorsa yüzeye yakın kabarcıkları temiz ve ince bir uçla nazikçe gidermeyi deneyebilirsin. Derindeki kabarcıkları çıkarmak için aşırı ısı uygulama.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Reçine jelleşmeye başladıysa müdahale etme; iz veya çukur oluşabilir. Tam kürlenmeden sonra yüzeyi yeniden değerlendir.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Yüzeye yakın kusurlar, tam kürlenmeden sonra uygun yüzey hazırlığı ve reçineyle uyumlu ince bir katmanla düzeltilebilir. İçte hapsolmuş kabarcıklar yeni bir döküm veya farklı bir düzeltme yöntemi gerektirebilir.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Yavaş ve kontrollü karıştır; reçineyi, çiçeği ve ekipmanı kuru tut. Ürünün çalışma süresi ve döküm sınırlarına uy.

Açık alev veya aşırı ısı reçine ve silikon kalıba zarar verebilir; ürün talimatları izin vermedikçe ısı uygulama.
Yapışkan veya yumuşak

Yapışkan veya yumuşak

Yanlış oran, yetersiz karıştırma, uygun olmayan sıcaklık veya kürlenme süresinin henüz tamamlanmamış olması olası nedenlerdir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Orandan emin değilsen karışıma ekleme yaparak oranı düzeltmeye çalışma. Tahminî miktarlarda A veya B ekleme.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Ürünün etiketindeki kürlenme süresini ve sıcaklık koşullarını kontrol et. Süre tamamlanmadıysa önerilen koşulları koru; aşırı ısı uygulama.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Ürünün belirtilen tam kürlenme süresi ve koşulları tamamlandığı hâlde yüzey yumuşak veya yapışkansa parçayı kullanma; zımparalama ya da üzerini yeni bir katla kapatma. Üretici desteğine başvur.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Doğru ölçüm yöntemini ve ürünün belirttiği karışım oranını kullan. A ve B bileşenlerini talimatlara uygun biçimde homojen karıştır.

Fazladan sertleştirici eklemek, kürlenme sorununu güvenilir biçimde çözmez.
Bulanık görünüm

Bulanık görünüm

Nem, düşük sıcaklık veya reçineyle uyumsuz katkılar bulanık görünüme yol açabilir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Karışıma su veya uyumsuz bir katkı girdiğini fark edersen dökümü durdur. Çözücü ekleme.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Bulanıklığı gidermek için jelleşen reçineyi karıştırma veya ısıtma. Ortam koşullarını ve eklediğin malzemeleri not et.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Bulanıklığın yalnızca yüzeyde mi, yoksa parçanın tamamında mı olduğunu kontrol et. İç kısımda kalan nem veya yaygın mikro kabarcıklar yalnızca yüzey işlemiyle giderilemeyebilir.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Kalıbı, çiçeği ve ekipmanı tamamen kuru tut. Reçineyi ürün etiketindeki koşullara uygun şekilde kullan.

Bulanıklığın tek bir nedeni olduğunu varsayma.
Çiçek yüzüyor / rengi değişiyor

Çiçek yüzüyor / rengi değişiyor

Hafif parçalar reçine içinde yüzebilir. Doğal malzemeler reçineyi emebilir veya nem nedeniyle renk değiştirebilir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Çalışma süresi devam ederken çiçeği istediğin konuma yerleştir. Katmanlı döküm yapacaksan ürünün katlar arasında bekleme ve yeniden kat uygulama talimatını izle.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Reçine jelleşmeye başladıysa çiçeği zorlayarak aşağı bastırma; yüzeyde izler ve hava kabarcıkları oluşabilir.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Reçine içinde renk değiştirmiş bir çiçeği yüzey işlemiyle eski hâline getirmek mümkün olmayabilir. Sonraki denemede aynı tür çiçeği küçük bir numunede test et.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Çiçeği tamamen kurut ve küçük bir numunede dene. Ön kaplama gerekiyorsa reçineyle uyumunu test et.

Taze çiçek kullanma. Hiçbir reçine, doğal çiçek renginin hiç değişmeyeceğini garanti etmez.
Kap çok ısınıyor

Kap çok ısınıyor

Fazla miktar, derin kap veya ürün sınırını aşan döküm, reaksiyon ısısını artırabilir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Olağandışı ısınma, köpürme veya duman varsa uygulamayı durdur. Sıcak kaba dokunma ve dumanı soluma; çevrendekileri uzaklaştır.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Isınan veya köpüren karışımı kullanmaya devam etme ve kaba yaklaşma. Ürünün güvenlik bilgi formundaki acil durum talimatlarını izle.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Parça soğuyup güvenli hâle geldikten sonra renk ve yapı değişimini değerlendir. Aşırı ısınmış karışımı takıda kullanma.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Çalışma süresinde kullanabileceğin küçük partiler hazırla; karışımı kapta bekletme ve ürünün döküm kalınlığı sınırına uy.

Duman veya yangın durumunda alanı terk et ve acil yardım çağır. Sıcak karışımla deneme yapma.
Yüzey mumsu / yağlı

Yüzey mumsu / yağlı

Tam sertleşmiş epokside bir miktar amin tabakası oluşabilir. Bu durum, tüm parçanın yapışkanlığından farklıdır.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Sıvı reçinedeki izleri amin tabakası olarak yorumlama; karışım oranını, karıştırma sürecini ve yüzey temizliğini kontrol et.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Reçine jelleşirken yüzeyi yıkama veya zımparalama. Tam kürlenmeyi ve üreticinin yönlendirmesini bekle.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Üretici talimatları izin veriyorsa ve yüzey tamamen sertleşmişse amin tabakasını su ve uygun bir aşındırıcı pedle temizle. Yüzeyi kurutup yeni kat öncesi üreticinin belirttiği hazırlığı yap.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Önerilen kürlenme koşullarını koru ve yeni kat uygulamadan önce yüzeyi kontrol et.

Yumuşak veya kürlenmemiş reçineyi amin tabakası sanarak yıkama.
Toz / çukur / mat yüzey

Toz / çukur / mat yüzey

Toz, kir, kalıp dokusu veya yüzeydeki yağ kalıntıları son görünümü etkileyebilir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Çalışma süresi devam ediyorsa ulaşabildiğin tozları temiz ve ince bir uçla al; yüzeyi tekrar tekrar kurcalama.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Jelleşme başladığında tozu çıkarmak daha büyük iz bırakabilir. Düzeltmeyi tam kürlenme sonrasında değerlendir.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Tam kürlenmiş yüzeyde uygun zımpara, polisaj veya yeniden kaplama yöntemi seçilebilir. Yeni kat uygulamadan önce yüzey hazırlığını üreticinin talimatlarına göre yap.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Temiz ve reçineyle uyumlu bir kalıp ile düz bir tezgâh kullan. Dökümü yüzeye temas etmeyen bir toz koruyucuyla ört.

Yumuşak reçineyi zımparalama. Kalıbın mat dokusunu reçine hatasıyla karıştırma.
Parça eğiliyor / sararıyor

Parça eğiliyor / sararıyor

Erken kalıptan çıkarma, eksik kürlenme, ısı ve uzun süreli ışık maruziyeti ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Reçine sıvı hâldeyken ne yapabilirsin?

Takı için uygun ürünü ve katkıyı seçtiğini kontrol et; karışımı dökmeden önce rengini gözlemle.

Jelleşme aşamasında ne yapabilirsin?

Parçayı kalıptan çıkarma ve bükerek test etme. Üreticinin belirttiği süre ve koşullara uy.

Kürlenme süresi tamamlandıysa ne yapabilirsin?

Belirtilen süre sonunda parça hâlâ esnek veya yapışkansa kullanma. Kalıcı sararmanın yüzeyi silerek giderilebileceğini varsayma.

Bir sonraki dökümde bunu nasıl önleyebilirsin?

Kalıptan çıkarma süresiyle tam kürlenme süresini birbirinden ayır. Takıyı güneş ışığından ve yüksek ısıdan koru.

UV dayanımı, hiç sararmama veya sınırsız ısı dayanımı anlamına gelmez.

Bu rehber tek başına kesin teşhis koymaz. Belirtileri sıcaklık, süre, miktar ve ürün bilgileriyle birlikte değerlendir. Emin değilsen ürünün teknik desteğine başvur.

06 / MERAK ETTİKLERİN

Küçük sorular.
Net başlangıçlar.

Takı yapımında epoksi mi, UV reçine mi kullanılır?

Bu rehber iki bileşenli (A+B) epoksi içindir. UV reçine, UV ışığıyla kürlenen ve kendine özgü uygulama koşulları bulunan farklı bir sistemdir. Bu sayfadaki karışım hesaplayıcısını UV reçine için kullanma.

Reçinenin oranı her üründe 2:1 mi?

Hayır. Karışım oranı ürüne özeldir. Ürün etiketinde oranın ağırlıkça mı, hacimce mi belirtildiğini kontrol et; başka bir ürünün oranını veya çalışma süresini buna uygulama.

Çiçekleri önceden kurutmalı mıyım?

Evet, dökümden önce tamamen kuru olmaları gerekir. Küçük bir numunede reçineyle uyumlarını ve renk değişimini test et. Emici veya gözenekli malzemelerde reçineyle uyumlu bir ön kaplama gerekebilir.

Kabarcıkları gidermek için ısı kullanabilir miyim?

Isı, derindeki kabarcıkları kesin olarak gidermez; ayrıca çalışma süresini kısaltabilir ve reçinenin ya da kalıbın yapısını etkileyebilir. Öncelik kabarcık oluşumunu azaltmak olmalı. Isıyı yalnızca hem reçine hem de kalıp talimatları izin veriyorsa değerlendir.

Pigmenti ne zaman eklemeliyim?

Önce reçine ve sertleştiriciyi ürünün belirttiği oranda homojen karıştır. Ardından epoksiyle uyumlu pigmenti, üreticinin önerdiği miktarı aşmadan ekle. Her boya epoksiyle uyumlu olmayabilir.

Kalıptan çıkardığım takıyı hemen alabilir miyim?

Kalıptan çıkarma süresi, tam kürlenme ve kullanıma hazır olma süresiyle aynı değildir. Ürünün tam kürlenme talimatını izle; yapışkan parçayı cildinle temas ettirme.

Çizikleri yeni bir katla gizleyebilir miyim?

Alt kat tamamen kürlenmiş ve uygun şekilde hazırlanmışsa, yüzey yeni bir katla kaplanabilir. Kürlenmemiş veya yumuşak reçinenin üzerini yeni bir katla kapatma; üretici desteğine başvur.

Kokusuz ürün korumasız mı?

Az koku, ürünün güvenli biçimde temas edilebileceği anlamına gelmez. Eldiven, göz koruması, havalandırma ve güvenlik bilgi formunda belirtilen önlemler geçerlidir.

Uygulama ve güvenlik notu

Bu içerik genel bir uygulama rehberidir. Karışım oranı, çalışma ve tam kürlenme süresi, döküm kalınlığı ve güvenlik önlemleri ürüne göre değişir. Erkon ürünlerini uygularken ürün etiketindeki, teknik bilgi formundaki ve güvenlik bilgi formundaki talimatları esas al.


Tüm Blog/Atölye yazılarına dön